< PreviousDe eerste tandjes Bij de meeste baby’s komen de snij- tandjes onderin de mond rond zes maanden door. Iets eerder of later kan ook. Je voelt een verharding onder het tandvlees; de melktand die tegen het tandvlees drukt. Baby’s kunnen huilerig zijn, onrustig slapen en zelfs verhoging krijgen. Als je baby veel last heeft, kun je een bijtring ge- ven, het tandvlees zachtjes masseren of een tandgel met een verdovende stof gebruiken. Vraag advies aan je tandarts. De eerste kiezen De eerste melkkiezen komen door als je kind één tot anderhalf jaar oud is. Vanaf twee tot drie jaar komen er nog eens vier kiezen bij. De eerste blijvende kiezen en tanden De eerste blijvende kiezen komen door als je kind vijf tot zes jaar oud is. Deze vallen niet direct op, omdat ze achterin de mond zitten. Houd dit goed in de gaten. Het glazuur van deze kiezen is nog niet zo sterk, waardoor een goede verzorging extra belangrijk is. De eerste melktanden die gaan wisselen voor blijvende tanden zijn de snijtanden zitten in de onderkaak. Rond zes á zeven jaar krijgt je kind blijvende snijtanden in de boven- kaak. Als je kind acht jaar is breken de blijvende snijtanden in de bovenkaak door. Bij sommige kinderen kan de wisseling eerder starten en bij ande- ren wat later. Wanneer is het blijvende gebit compleet? Rond veertien jaar is het blijvende gebit bijna volledig doorgebroken. Alleen de verstandskiezen ontbreken dan nog. Die komen rond het twintig- ste levensjaar door. De ontwikkeling van het kindergebit Rond 5 jaar Doorbreken van eerste blijvende kiezen. Blijvende snijtanden in bovenkaak. Rond 6 jaar Eerste blijvende snijtanden onder. Je kind krijgt eerst een melkgebit, want in een kleine mond passen natuurlijk geen volwassen tanden. Een melkgebit bestaat uit 20 tanden en kiezen, terwijl een volwassen gebit 32 tanden en kiezen heeft. Het melkgebit is niet alleen belangrijk om te bijten en te kauwen, maar ook om te spreken en te slikken. De ontwikkeling en gezondheid van het melkgebit heeft invloed op de ontwikkeling van het gezicht, de kaken en die van het blijvende gebit. Zorg dus goed voor het melkgebit van je kind en bezoek vanaf het eerste tandje de tandarts. 10 | KIND&TAND MAGAZINELEREN MET FUN OVER MONDZORG EN VOEDING 130 CM 150 CM 120 CM 140 CM Rond 5 jaar Doorbreken van eerste blijvende kiezen. Rond 7 - 8 jaar Blijvende snijtanden in bovenkaak. Rond 6 jaar Eerste blijvende snijtanden onder. Rond 10 jaar Blijvende hoektanden. Rond 9 jaar even rust in je mond. KIND&TAND MAGAZINE | 11 Kaas Hoe hoger het getal, hoe vetter de kaas. Hüttenkäse is een goed en lekker alternatief met nauwelijks vet. Mozzarella kan variëren van 30+ tot 55+. Houd je van smeerkaas? Kies dan een variant met minder zout. TIPEen gezond gebit voor een schitterende toekomst van je kind. 12 | KIND&TAND MAGAZINEKIND&TAND MAGAZINE | 13 Vegetarisch In het algemeen zijn groenten- en peulvruchtensmeersels een goed alternatief voor hartig broodbeleg. Lees de etiketten goed, want vaak worden er in de langere houdbare varianten meer suiker en zout toegevoegd. Heb je een foodprocessor of blender? Dan kun je deze smeersels zelf maken. Zie ook de recepten in dit magazine. TIPPoetsen doe je zo! 2 1 Begin met de bovenkant van je gebit. Poets de buitenkant van al je tanden en kiezen. 4 Ga verder met de bovenkant. Poets nu de kauwvlakken van je tanden en kiezen. 3 Je bent nog steeds bezig met de bovenkant van je gebit. Poets nu de binnenkant van je boventanden en -kiezen. Ga nu naar de onderkant van je gebit. Poets eerst de buitenkant van al je tanden en kiezen. 5 Nu de kauwvlakken van je onderkiezen goed poetsen. 6 Je bent bijna klaar! Alleen nog de binnenkant van je ondertanden en -kiezen.KIND&TAND MAGAZINE | 15 Bietenspread Lekker op een volkoren boterham met komkommer en geitenkaas, rauwe groenten, een gekookt eitje of tuinkers. Je kunt dille, basilicum, komijn- en korianderzaad naar smaak toevoegen. Nodig - 2 gekookte bietjes - 2 eetlepels halfvolle yoghurt (kan ook met kwark of hüttenkäse) - 1 eetlepel olijfolie - Peper en zout - 1 theelepel venkelzaad - Koekenpan - Foodprocessor/ blender of staafmixer - Kommetje of pot met deksel Bereiding Rooster de venkelzaadjes in een koekenpan op zacht vuur. Let op deze verbranden snel. Voeg alle ingrediënten in de foodprocessor of blender. Zet deze aan en maal tot een mooie gladde substantie. Giet de spread in een pot met deksel. De spread blijft in de koelkast ongeveer drie tot vier dagen goed. Wil je deze langer bewaren? Vries kleine porties in en ontdooi naar behoefte Goed poetsen is het halve werk Je poetst de eerste tandjes van je baby met je vinger, waar je een gaasje om heen windt, met een rijstkorreltje peutertandpasta. Ga voorzichtig over de tand heen. Poets de tanden na de laatste voeding, anders heeft het poetsen weinig nut. Tot één jaar kun je één keer per dag poetsen. Via de schrobmethode poets je de tanden met korte horizontale overlappende bewegingen. Het aan- brengen van fluoride via de tandpasta is in het begin belangrijker dan dat je overal met de borstel komt. Maak van het tandenpoetsen een dagelijks, leuk ritueel; gebruik een poets-app of zing een poetsliedje. Vanaf twee jaar Vanaf twee jaar poets je twee keer per dag twee minuten ’s morgens en ’s avonds voor het slapen gaan. Kies een tandenborstel die in de hand van je kind past met een smalle borstelkop en zachte borstelharen. Doseer een kleine hoeveelheid fluoride tandpas- ta - zo groot als een doperwt - op de tandenborstel. Poets de buitenkant, de binnenkant en het kauwoppervlak. Het is handig om altijd dezelfde volg- orde aan te houden, zodat je geen tanden of kiezen vergeet. Waar plaats je de borstel? Plaats de borstelharen op de rand waar het tandvlees in contact komt met de tand in een hoek van 45 graden. Poets met een lichte druk en maak kleine bewegingen. Het is be- langrijk om de tandvleesrand schoon te maken, want daar hopen bacteriën zich makkelijk op. Extra aandacht is nodig voor de puntjes van nieuwe tanden en kiezen die doorbreken. Het glazuur is nog niet sterk, dus extra gevoelig voor het krijgen van gaatjes. Waarom wachten met poetsen? Wacht het liefst minimaal een half uur met poetsen als je kind iets zuurs of zoets heeft gegeten. Het tandglazuur is dan zachter geworden, zodat je het kunt beschadigen. Na een poetsbeurt ’s avonds moet er niets meer wor- den gegeten en gedronken, behalve water. Hoe vaak poetsen? 0-1 jaar Twee keer per dag poetsen met een peutertandpasta (500-750 ppm fluoride) ≥ 5 jaar Twee keer per dag poetsen met een junior tandpasta (1.000-1.500 ppm fluoride) gedurende twee minuten Zodra het kind de tandpasta kan uitspugen mag er al eerder overge- stapt worden naar de junior tandpasta (1.000 – 1.500 ppm fluoride) Als ouder kun je veel doen om het gebit van je kind gezond te houden, zoals je kind goed leren poetsen. Zorg dat je goed zicht in de mond hebt en ondersteun het hoofd van je kind als je (na)poetst. Probeer uit welke poetshouding voor jou en je kind het prettigst is. Dit product bevat onnodig veel suikers 17x 67g per verpakking, 13g per 100g Bron: LINDA.nlUit wetenschappelijk onderzoek blijkt dat de elektrische borstel in dezelfde poetstijd meer tandplak verwijdert dan de handtandenborstel. Tandplak bestaat voornamelijk uit etensresten, speeksel en bacteriën die in je mond leven. De bacteriën in tandplak zetten suikers uit je eten en drinken om in zuren die je tandglazuur aantasten en zo gaatjes kunnen veroorzaken. De tandplak bevindt zich in heel je gebit en is nauwelijks zichtbaar. Met een elektrische tandenborstel kom je makkelijker op lastig te bereiken plaatsen in je mond en kun je deze tandplak beter verwijderen. Vanaf drie jaar Er zijn elektrische tandenborstels voor kinderen vanaf drie jaar. De kleinere borstelkop van deze tandenborstels is afgestemd op de grootte van hun mond. De opzetstukjes voor kinderen werken ook op de elektrische tanden- borstel voor volwassenen. Bij het gebruik van een elektrische tandenborstel is het belangrijk dat de juiste poetsbeweging wordt gemaakt. Een jong kind kan zelf nog niet de juiste poetsbeweging hanteren, niet met een handtandenborstel maar ook niet met een elektrische. Het advies van het Ivoren Kruis is om ook bij het gebruik van een elektrische tanden- borstel na te poetsen gedurende de gehele basisschooltijd. Timer Om de poetstijd in de gaten te hou- den hebben de meeste elektrische tandenborstels een timer of display waarmee de tijd wordt aangegeven. Twee minuten poetsen is nodig voor het verwijderen van alle tandplak en de inwerking van fluoride op het gebit. Hard of zacht poetsen Hoe harder je poetst, hoe minder tandplak je verwijdert. Daarbij kun je je tandvlees beschadigen als je te hard poetst. Elektrische borstels hebben vaak een drukindicator die aangeeft dat je te hard poetst. Hoe poets je met een elektrische tandenborstel? Er is verschil tussen elektrische tandenborstels. Zo mag je bij een sonische borstel de tandenborstel mee bewegen en bij een roterende pulserende borstel juist de borstel stil houden. Vraag advies en een poetsin- structie aan de mondzorg- professional. Elektrisch poetsen of poetsen met handtandenborstel? Met de juiste instructie zijn elektrische borstels bij dezelfde poetstijd beter dan gewone tandenborstels. ‘Beter’ zit dan ook in de ondersteuning op tijd en (te) hard poetsen. 16 | KIND&TAND MAGAZINEKIND&TAND MAGAZINE | 17 ?18 | KIND&TAND MAGAZINE Wist je dat? • Cariës het meest voorkomende mondprobleem in de wereld is en naar schatting 95% van de wereld- bevolking hieraan lijdt. • Cariës vaak ontstaat in de ruimte tussen tanden en kiezen. • Speeksel een belangrijke bescher- mer is van het gebit. • Beginnende gaatjes kunnen stabi- liseren door goed te poetsen met fluoridetandpasta. QLF-methode Sommige tandartsen werken met de QLF-methode. Met speciale foto’s wordt tandplak zichtbaar. Deze foto’s brengen de mondhygiëne goed in beeld voor cariëspreventie. QLF is niet belastend voor de gezondheid van je kind. Bacteriën-tap game Laat aan je kind zien hoe bacteriën -monsters tanden en kiezen aanval- len. Download de app ‘De avontu- ren van Glansje & Tom’ en speel de mini-game ‘het tappen van bacteriën op tanden en kiezen’ voor kinderen vanaf drie jaar. Cariës is in de volksmond een gaatje in een tand of kies. Gaatjes ontstaan als er tandplak op de tanden en kiezen achterblijft. In tandplak zitten bacteriën die koolhydraten en suikers omzetten in zuren. Deze zuren tasten het glazuur (beschermlaagje) van tanden en kiezen aan, waardoor er gaatjes kunnen ontstaan. Dit product bevat onnodig veel suikers 184g per verpakking, 92g per 100g 46x Bron: LINDA.nlKIND&TAND MAGAZINE | 19Next >